Press Statement dated 8 November 2018

Regter Willem Hartzenberg het op 6 November 2018 sy verslag oor ‘n forensiese ondersoek na die werksaamhede van die Suid-Afrikaanse Onderwysersunie (SAOU) aan verteenwoordigers van die Nasionale Uitvoerende Raad van die SAOU oorhandig, en die verslag is op 8 November 2018 deur die Nasionale Uitvoerende Raad aanvaar. Die ondersoek het ses maande geneem om te voltooi. Regter Hartzenberg is deur ‘n span bestaande uit forensiese ouditeure en regslui bygestaan.

Bewerings is deur enkele lede gemaak dat daar finansiële wanbestuur, selfverryking en optredes in weerwil van wetgewing en voorskrifte by die SAOU bestaan, en van hierdie persone het selfs beweer dat die verkiesingsproses van die bestuurstrukture van die Unie nie met demokratiese prosesse bestaanbaar is nie. Die Nasionale Uitvoerende Raad het onmiddellik ‘n forensiese ondersoek gelas om sodoende te kon vasstel watter geloofwaardigheid hierdie stellings het.

Op die terrein van finansiële bestuur, sluit forensiese ouditbevindinge in dat die SAOU die beginsels van die King-verslae lll en lV streng toepas; en dat die SAOU streng korporatiewe dissipline toepas en baie meer doen in hierdie verband as wat voorgeskryf word deur die SAOU konstitusie of deur die Wet op Arbeidsverhoudinge. Die ondersoek het aangedui dat inkomste behoorlik ten boek gestel word, en dat die forensiese ouditeure hoegenaamd niks kon vind wat gedui het op enige wesenlike gebreke of wanbestuur in hierdie verband nie. Een stel bewerings dat die SAOU sy sake binne ‘n jaarlikse begrotingsraam van R15 miljoen behoort te kan bestuur, is deur regter Hartzenberg as “ondeurdag en onbegrond” bestempel.

Die verkiesingsprosedures vir verkose leiers is indringend onder die loep geneem, en daar is bevind dat die verkiesing van persone in bestuursposisies demokraties is, en daar kan geen suspisie wees oor hulle verkiesing nie. Aantygings teen die senior bestuur van die unie, wat bewerings oor wanbestuur en selfverryking insluit, is in die geheel deur regter Hartzenberg en sy span weerlê, en daar is beklemtoon dat alle prosesse wat deur die SAOU gevolg word met alle toepaslike voorskrifte, insluitende dié van die Wet op Arbeidsverhoudinge, die King-verslae, en die SAOU se eie Konstitusie versoenbaar is. Daar is ook daarop gewys dat geouditeerde state van die SAOU, wat forensies nagegaan is, nog nooit gekwalifiseer is nie.

Regter Hartzenberg stel dit duidelik dat dit te betwyfel is of negatiewe bewerings rondom die bestuur en bedryf van die SAOU-Groep, veral uit een oord, altruïsties en ten behoewe van die onderwysstelsel en die leerkragte is. Hy wys ook daarop dat die 62 vrae waarop daar in sy verslag antwoord gegee word, uit een oord afkomstig is en in wese omtrent alle vrae wat deur bekommerde lede geopper is, dek.

Die bevindinge van die verslag deur regter Hartzenberg dui daarop dat daar nie substantiewe redes is vir die aantygings en bewerings wat teen die SAOU en die leierskap gebring is nie. Daar word inteendeel bevind dat die standaarde van beheer en bestuur wat deur die SAOU gehandhaaf word, besonder streng is. Daar word vertrou dat hierdie bevindinge alle lede van die SAOU die gemoedsrus sal gee dat hulle uniesake steeds in veilige en bekwame hande is, en dat lede wat moontlik kommernisse gehad het nou tot rustigheid sal kan kom.

Die verslag voorsien ook aan die SAOU ‘n betroubare basis vir die handelinge wat as nodig geag word om onverantwoordelike en ongegronde uitsprake deur enkele lede aan die kaak te stel.

Die volle verslag is op die SAOU se webwerf beskikbaar.

Issued by National Executive Council of the Suid-Afrikaanse Onderwysersunie (SAOU)